اهداف و چشم انداز

1- اهداف و ضرورت انتشار نشریه مشاوره و روان درمانی خانواده   

 و یکی از آیات لطف الهی آن است که برای شما از جنس خودتان جفتی بیافرید که در بر او آرامش یافته و با هم انس گیرید و میان شما رأفت و مهربانی برقرارنمود در این امر نیز برای مردم با فکرت و با ادله و حکمت حق آشکار است(سوره 30، آیه21).

  خانواده به عنوان یکی از اصلی‌ترین نهادهای اجتماعی می‌تواند نقش تعیین‌کننده‌ای در ایجاد کارکردهای مثبت در نظام اجتماعی داشته باشد. همچنین بررسی نحو ه عملکرد خانواده‌ها می‌تواند در شناخت و حل مسائل فردی و اجتماعی کمک بزرگی کند. در میان عوامل اثرگذار بر سلامت روانی انسانها، خانواده نقشی بسیار مهم دارد. بسیاری از نابهنجاریهای روانی و رفتاری انسانها در خانواده ریشه دارد. خانواده می‌تواند محل آ رامبخش برای همه اعضا باشد و در مقابل می‌تواند کانون پرتنش برای آنان باشد. لذا برای بهبود وضع روانی افراد ، تلاش برای ایجاد ازدواج سالم و بهبود وضع روابط خانواده و افراد آن مهم‌ترین مسأله است.

  یکی از معضلات مهم در زمینه زندگی زناشویی پدیده ای به نام «طلاق»است که شیوع روز افزون آن پژوهشگران و نظریه پردازان حوزه خانواده و ازدواج را بر آن داشته که در مورد علل و عوامل تأثیرگذار بر آن به بررسی و تحقیق بپردازند.

  با مطالعه روند رو به افزایش طلاق در دهه اخیر ( گاتمن، 1993) و با توجه به آمار رسمی در ایران که از هر هزار مورد ازدواج، حدود دویست مورد به طلاق منجر می شود ( بهاری و میرویسی،1377) و همچنین باتوجه به اینکه ایران جزء کشورهای مستعد از نظر میزان طلاق معرفی شده است (کیان نیا، 1375) و طبق گزارش اداره کل روابط عمومی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، نرخ طلاق در سال 1387، یکصدو یک هزار و 113 مورد بوده که در مقایسه با سال قبل از آن 11 درصد افزایش داشته است(جنوبی، 1388). ضرورت این نشریه بیشتر روشن می شود. طبق تعریف، طلاق فرایندی است که با تجربه بحران عاطفی هر دو زوج شروع می شود و با تلاش برای حل تعارض از طریق ورود به موقعیت جدید با نقش ها و سبک زندگی جدید خاتمه می یابد (گاتمن، 1993). از آنجا که طلاق دارای پیامدهای عمیق و مخرب فردی، اجتماعی، اقتصادی، والدینی و حقوقی است (آماتو، 2001)، ضرورت این نشریه در جامعه ما بیشتر روشن می شود. نقش درمان خانوادگی در پیشگیری، کنترل، درمان و ارتقای سلامت روانی خانواده ها به مثابه یکی از چالش انگیزترین و جالبترین وظایف قرن بیستم و همچنین قرن بیست و یکم نمود پیدا کرده است. در طول سالهای 1990 درمان خانوادگی در اصلاح رفتارهای بین فردی و سبکهای زندگی، سلامت جسمی-روانی شخص، پیشگیری و درمان بیماری موثر است. همچنین در زمینه شناخت عوامل خطرپذیر مربوط به ناسازگاری زناشویی، بهبود بخشیدن به سیستمهای ارتباطی زوجین و خانواده از طریق فنون، کارهای عملی خوب و شکل دادن دیدگاه عمومی بر اساس چهارچوب نظری، سهم قابل ملاحظه ای داشته است و کاربرد نظریه های خانواده درمانی در حوزه سلامت خانواده در حصول نتایج مثبت و موفقیت آمیز مثل کم شدن میزان ناسازگاری بالا و کنترل وقوع طلاق نیز سهیم بوده است (گلدنبرگ و گلدنبرگ ، 2001). مشاوره خانواده همچنین در کنترل و مقابله با استرس، سازگاری و تعدیل سایر رفتارهای پر خطر زوجین موثر بوده است(گاتمن، 1993). همچنین مشاوران خانواده اذعان می کنند که سلامتی روابط زناشویی خوب و توانایی برای مقابله با مشکلات خانوادگی به وسیله فاکتورهای روان شناختی از قبیل افکار، هیجانها و توانایی رفتاری برای کنترل و اداره استرس تحت تأثیر قرار گرفته می شوند. آنها توجه ویژه ای را به سیستم ارتباطی، پیچیدگی روابط و شیوه های زندگی در وقوع طلاق، معطوف داشته‌اند(بهانون، 1970).

  با توجه به چنین مواردی، اهمیت این نشر این مجله از یک طرف با فراهم نمودن دانش در زمینه مشکلات زناشویی و مسایل خانوادگی روشن می شود و از طرف دیگر به کاربرد نظریه های خانواده درمانی در بهبود مشکلات زناشویی درمیان زوجین مراجعه کننده به دادگاه جهت طلاق کمک می کند و یافته های این نشریه به تعمیم و تایید یافته های پژوهشی قبلی در این زمینه در داخل و خارج ازکشور، کمک می نمایند و به آنها اعتبار بیرونی بیشتری خواهد بخشید که این خود در خور توجه می باشد. همچنین یافته های این منتشر در این نشریه و پژوهشهایی از این دست بعضی از مسایل مهم(طلاق) جامعه ما را روشن خواهند نمود و زمینه را برای دقت نظر و توجه بیشتر برکاربرد نقش مشاوره خانواده در حل مشکلات زوجین در دادگاههای خانواده ایران برمی انگیزانند. با توجه به این واقعیتها و نتایج پژوهش هایی از این قبیل و تبیین و تفسیر نتایج آن می‌توان هم توان درمانگران خانواده را برای کاربرد این نظریه ها در درمان مشکلات زناشویی مثل ناسازگاری، نارضایتی و طلاق به کار گرفت تا زمینه هایی مساعد برای تغییر و اصلاح روابط زوجین و آموزش همگانی فراهم شود تا از این طریق گامی مهم در جهت ارتقاء کیفیت زندگی زوجین جامعه برداشته شود، زیرا زمانی که بدانیم درمیان چندین نظریه و روش مشاوره ای خانواده کدامیک برای حل مشکلات زوجین مفیدتر است ، همین امر مسیر فعالیتهای ما را در جهت نیل به اهداف مشاوره خانواده و بهداشت روابط زناشویی که همانا پیشگیری از اختلافات زناشویی، ارتقاء سطح کیفی زندگی و کاهش میزان طلاق است، روشن خواهد نمود. در جریان درمان خانوادگی، خانواده درمانگران سریع تر و با هزینه و نیروی کمتر به نتیجه می رسند، همچنین در اثر این نشریه به مشاوران خانواده کمک می شود تا مشاوران بدانند کدام نظریه درمانی خانواده برای حل مشکلات زوجین مشکل دار مفیدتر است. بنابراین، برای مشاوران خانواده از اهمیت ویژه ‌ای برخوردار خواهد بود. این شناخت نه تنها باعث تسریع درکار خانواده درمانی و اثربخش تر امور درمانی می‌شود، بلکه زمینه هایی فراهم می آورد تا در طراحی و برنامه ریزی مسئولین در گیر با مسایل خانوادگی از تخصص مشاوره خانواده در دادگاههای خانواده جهت حل و کاهش طلاق بهر گرفته شود. علاوه بر موارد قبلی از طریق یافته ‌های منتشر شده در این مجله و با استفاده از مفاهیم این این نشریه می توان مدلی را برای پیشگیری از طلاق و مشاوره قبل از ازدواج تدارک دید.

  به طور کلی ضروت این نشریه مشتمل بر موارد زیر است:

  1- این مجله در پی فراهم نمودن دانشی در زمینه توصیف مشکلات خانوادگی مراجعان مشکل دار و متقاضی طلاق در ایران است و روش های درمانی بر حل مشکلات مراجعان متقاضی طلاق را مشخص می کند.

  2-تبیین، تفسیر و پیش‌بینی طلاق و رضایتمندی زناشویی از طریق مفاهیم ارائه شده در این نشریه است.

  3- روشن نمودن ماهیت تاثیر روش های درمانی موثر بر حل مشکلات زوجین و زمینه‌های ایجادکننده طلاق می باشد.

  4- توصیف کامل و جامع از مشکلات مرتبط با مشکلات خانوادگی می باشد به گونه‌ای که بتوان درباره خصیصه های تاثیر روش های درمانی بر حل مشکلات زوجین اطلاعات مناسب و دقیقی فراهم کرد، آنگاه با توجه به تاثیر این روش های درمانی بر حل مشکلات زوجین بین اطلاعات ذهنی و واقعی تفاوت قرار داد و تصور روشن از نقش روشهای مذکور به دست آورد.

  5-جهت مقابله با مشکلات زوجین و به منظور پیشگیری و درمان واکنشهای ناسازگارانه زوجین، می توان توصیفهای عملی در زمینه کاربرد این نظریه های درمانی در این نشریه ارائه داد و به تبع آن راهکارهای کاربردی و عملی در زمینه درمان و ارتقاء بهداشت روانی و ایجاد الگوی سالم روابط بین شخصی زوجین ارایه کرد و از وقوع طلاق روبه افزایش در ایران به کمک خداوند متعال جلوگیری نمود.

  6-سرانجام به محک آزمایش گذاشتن تاثیر روشهای درمانی با پشتوانه تحقیقی بر حل مشکلات زوجین متقاضی طلاق ایرانی می باشد، چرا که این روشها در فرهنگ های غیر ایرانی تدوین شده اند و تعداد تحقیقات انجام شده در این زمینه در فرهنگ و کشور ایران عزیزمان نادر می باشد.

  همچنین مطالب منتشر در این نشریه از چند جهت می تواند حائز اهمیت و کاربرد باشد:

  اولاً در سطح بنیادی این یافته‌ها دانش ویژه ای درخصوص نظریه های خانواده برای درمان مشکلات زناشویی در ایران فراهم ‌می آورند به طوری که چنین دانشی تصویر نسبتاً واضح و روشنی از وضع موجود زناشویی و طلاق و میزان تاثیر این روشها برای درمان مشکلات زناشویی برای دست‌اندرکاران مسایل بهداشت روانی و مشاوران مراکز مشاوره ای خانواده ایران به دست خواهد داد.

  ثانیاً در سطح کاربردی یافته های منتشر در این نشریه در تعیین و ارزیابی طرق پیشگیری، کنترل و درمان طلاق و مشکلات زناشویی و خانوادگی مفید خواهد بود. همچنین این یافته‌ها در طرح ریزی و ارزیابی کلی برنامه‌های ارتقاء سطح زندگی خانواده هم در سطح محلی(استانی) و هم در سطح ملی و کشوری جهت جلو گیری از وقوع طلاق و سلامت خانواده در ایران کمک کننده خواهد بود.

  با توجه به ضروریات فوق دانشگاه کردستان که هم اکنون دارای رشته ی روان شناسی بالینی در سطح کارشناسی و کارشناسی ارشد است و به یمن مسئولان دلسوز دانشگاه اقدام به جذب اعضاء هیات علمی گروه مشاوره خانواده نمود و در پی راه اندازی این رشته عنقریب در سطح کارشناسی ارشد و دکتری است، لذا از سال 1386 دانشگاه کردستان اقدام به گرفتن مجوز نشریه ی مشاوره و روان درمانی خانواده نمود که در تاریخ 22/9/89 پروانه نشر از وزارت فرهنگ و ارشاد صادر شد، دانشگاه با تجهیز مکان مناسب برای دفتر نشریه و اختصاص کلیه ی امکانات لازم  و کادر مجرب علاوه بر آن خوشبختانه امروز با راه اندازی سامانه ی سمین رایان گامی دیگر در جهت تحقق اهداف نشریه را برداشته است.

2- زمینه های موضوعی نشریه

 فصلنامه علمی- پژوهشی روان درمانی و مشاوره خانوادهوابسته به دانشگاه کردستان به منظور گسترش و اعتلای سطح دانش و پژوهش اصیل در زمینه‌های گوناگون دانشمشاوره و روان شناسی با تاکید بر محوریت خانوده و رشته‌های وابسته به آن انتشار می‌یابد.

 این فصلنامه

1- مقالات اصیل پژوهشی(Original Articles) ، 2- مقالات مروری(Review Articles) ، 3- گزارش مورد(Case Report) و 4- نامه به سردبیر(Letter to the Editor) را برای چاپ می‌پذیرد.

تذکر:  در مقالات مروری نویسنده باید در آن موضوع، تخصص و ورزیدگی کافی داشته و دستکم به سه مقاله چاپ شده خود در مجلات معتبر علمی- پژوهشی در ارتباط با همان موضوع، اشارهکرده باشد.

و در گزارش موردی نویسنده باید دارای پروانه ی سازمان نظام روان شناسی و مشاوره باشد و حداقل دارای  5 سال سابقه ی بالینی با پروانه باشد و دارای سه مقاله چاپ شده خود در مجلات معتبر علمی- پژوهشی مشاوره در ارتباط با همان موضوع باشد و در منبع باید ذکر کند. 

  انشاالله خداوند به ما توفیق چنین خدمتی اعطا کند

  مدیر مسئول فصلنامه نشریه مشاوره و روان درمانی خانواده دانشگاه کردستان

  دکتر ناصر یوسفی دانشیار دانشگاه کردستان